Ακυβέρνητο, λόγω μηχανικής βλάβης, παραμένει το φορτηγό πλοίο BOMAR HERMES σημαίας Λιβερίας, που μεταφέρει 1065 κοντέινερ, στη θαλάσσια περιοχή βορειοδυτικά της Ζακύνθου.

Το πλοίο με 21 άτομα πλήρωμα, που είχε αναχωρήσει από Κόπερ Σλοβενίας με προορισμό το λιμάνι του Πειραιά δεν έχει αιτηθεί συνδρομής.

Στο σημείο όπου βρίσκεται το πλοίο σπεύδουν δύο πλωτά του λιμενικού, ένα ναυαγοσωστικό και τρία παραπλέοντα σκάφη.

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ

Τις προϋποθέσεις για την επιστροφή της χώρας στην κανονικότητα αναλύει ο πρόεδρος της Eurobank και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (ΕΕΤ) Νίκος Καραμούζης, σε μελέτη με «Διδάγματα από την ελληνική κρίση»

Τις προϋποθέσεις για την επιστροφή της χώρας στην κανονικότητα αναλύει ο πρόεδρος της Eurobank και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (ΕΕΤ) Νίκος Καραμούζης, σε μελέτη με «Διδάγματα από την ελληνική κρίση» που έδωσε στη δημοσιότητα η Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης και Έρευνας Διεθνών Κεφαλαιαγορών της Eurobank.

 
Όπως επισημαίνεται σε αυτήν, η ελληνική κρίση είχε ένα πρωτοφανές οικονομικό και κοινωνικό κόστος.

«Τα προειδοποιητικά σήματα των οικονομικών δεικτών αγνοήθηκαν σε μεγάλο βαθμό, όχι μόνο εγχωρίως, αλλά και από τις διεθνείς αγορές, τους οίκους αξιολόγησης και τα επίσημα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, που απέτυχαν να προβλέψουν την κρίση» αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Ο κ. Καραμούζης στη μελέτη αναλύει:

10 μεγάλα λάθη πολιτικής που έγιναν, είτε από την Ελλάδα είτε από τους επίσημους πιστωτές, αύξησαν αχρείαστα το κόστος και τη διάρκεια της προσαρμογής.

11 βασικά εμπόδια και καθυστερήσεις στις μεταρρυθμίσεις εξακολουθούν να λειτουργούν ανασταλτικά και να υπονομεύουν την επίτευξη ταχύτερης και διατηρήσιμης οικονομικής ανάπτυξης.

Σύμφωνα με τον ίδιο, «θα απαιτηθούν υψηλά και χωρίς προηγούμενο ποσοστά αύξησης των εξαγωγών και των επενδύσεων για τουλάχιστον 10 χρόνια για την επίτευξη ετήσιων ρυθμών ανάπτυξης του ΑΕΠ άνω του 3\% τα επόμενα χρόνια. Η υλοποίηση αυτών των φιλόδοξων στόχων θα απαιτήσει συνέχιση και εμβάθυνση των αναπτυξιακών μεταρρυθμίσεων, καθώς και προσήλωση στη δημοσιονομική, χρηματοπιστωτική και θεσμική σταθερότητα».

Ο πρόεδρος της Eurobank σημειώνει πως «η ισχυρή πολιτική κυριότητα της μεταρρυθμιστικής διαδικασίας, οι εμπροσθοβαρείς μεταρρυθμίσεις, η έγκαιρη αντιμετώπιση των προβλημάτων και η αποφυγή μετάδοσής τους σε άλλους κλάδους και δραστηριότητες της οικονομίας είναι τα κλειδιά για την αποτελεσματική αντιμετώπιση των μακροοικονομικών ανισορροπιών και τη διασφάλιση των προϋποθέσεων για ισχυρή μελλοντική ανάπτυξη».

Και προσθέτει πως «τα λάθη που οδήγησαν στην κρίση και που παρεμπόδισαν την αποτελεσματική διαχείρισή της δεν πρέπει να επαναληφθούν, ειδάλλως η Ελλάδα κινδυνεύει να βρεθεί και πάλι στην ίδια –ή και χειρότερη- θέση στο μέλλον».

Τα διδάγματα

Η μελέτη συνοψίζει τα διδάγματα πολιτικής για το μέλλον που εξάγονται από τη διαχείριση, ή μάλλον την αναποτελεσματική διαχείριση, της ελληνικής κρίσης.

Σύμφωνα με τον κ. Καραμούζη, η Ελλάδα έχει εξέλθει από το τελευταίο πρόγραμμα διάσωσης, αλλά δεν έχει αφήσει πίσω της όλα τα προβλήματα που παραμένουν από την κρίση.

«Απαιτείται αποφασιστική και έγκαιρη ανάληψη πρωτοβουλιών, ειδάλλως η χώρα κινδυνεύει να περιέλθει σε μονιμότερη οικονομική στασιμότητα. Ωστόσο, οι αγορές παραμένουν επιφυλακτικές για το κατά πόσον στην Ελλάδα έχει αναπτυχθεί μια πολιτική και κοινωνική συναίνεση γύρω από μία νέα ατζέντα μεταρρυθμίσεων με αναπτυξιακό πρόσημο. Δεν είναι σίγουροι ότι η Ελλάδα έχει εγκαταλείψει τις πρακτικές του λαϊκισμού, του νεποτισμού, του κρατικά κατευθυνόμενου καπιταλισμού ή της ιδεολογικής αντίστασης σε μια οικονομία προσανατολισμένη στις αγορές. Οι αμφιβολίες αυτές αντανακλώνται στα υψηλά ασφάλιστρα κινδύνου (risk premia) που πληρώνει η χώρα σήμερα για να δανειστεί διεθνώς» σημειώνει σχετικά ο ίδιος.

Και προσθέτει πως «ο λαϊκισμός, παρουσιάζοντας μια ειδυλλιακή πορεία χωρίς «πόνο και αίμα» προς ένα αίσιο μέλλον, προκαλεί καθυστέρηση στην υιοθέτηση των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων, ενισχύει την αντίσταση ομάδων πίεσης που ευνοούνται από τις κλειστές αγορές και την αδιαφάνεια στο δημόσιο τομέα και μεγεθύνει το οικονομικό και κοινωνικό κόστος της προσαρμογής».

Αντίθετα, τονίζει, «η ισχυρή πολιτική κυριότητα της μεταρρυθμιστικής διαδικασίας, η εμπροσθοβαρής εφαρμογή, η σφυρηλάτηση μιας ευρείας κοινωνικής και πολιτικής συναίνεσης, η εκπαίδευση του κοινού σχετικά με τις απαιτούμενες μεταρρυθμίσεις και η δημιουργία συμμαχιών όσων επωφελούνται από αυτές -και είναι πολλοί-, είναι τα κλειδιά για την επανεκκίνηση της οικονομίας, την ενίσχυση της πρόσβασης στις αγορές και της χρηματοδότησης του ιδιωτικού τομέα και την εδραίωση της αξιοπιστίας της οικονομικής πολιτικής».

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Eurobank, «η αξιοποίηση των διδαγμάτων που αντλήθηκαν από την κρίση είναι κρίσιμης σημασίας για τη διαμόρφωση της οικονομικής πολιτικής και ως εκ τούτου για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας εντός της Ευρωζώνης. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής, τόσο εντός της Ελλάδας όσο και στην Ευρώπη, πρέπει να είναι σε επαγρύπνηση. Τα λάθη που οδήγησαν στην κρίση και που παρεμπόδισαν την αποτελεσματική διαχείρισή της δεν πρέπει να επαναληφθούν, ειδάλλως η Ελλάδα κινδυνεύει να βρεθεί και πάλι στην ίδια – ή και χειρότερη – θέση στο μέλλον».

Οι προβλέψεις για ανάκαμψη

Η μελέτη παρουσιάζει μια σειρά σεναρίων υπό τα οποία η συνεισφορά των επενδύσεων και των εξαγωγών στο ΑΕΠ συγκλίνει με τους μέσους όρους της Ευρωζώνης σε χρονικό ορίζοντα 10 ετών.

Υποθέτοντας ότι η αύξηση της πραγματικής ιδιωτικής κατανάλωσης θα είναι εναλλακτικά 0,5\%, 1\% ή 1,5\% ετησίως, υπολογίζουμε ότι οι εξαγωγές θα πρέπει να αυξάνονται με πραγματικό ετήσιο ρυθμό μεταξύ 6.7-7.8\%, και οι επενδύσεις με πραγματικό ετήσιο ρυθμό μεταξύ 8.4-9.5\%, για την επόμενη δεκαετία.

Αυτό θα οδηγούσε σε πραγματική ετήσια αύξηση του ελληνικού ΑΕΠ μεταξύ 2,8\%-3,9\%. Η επίτευξη τέτοιων ρυθμών ανάπτυξης εξαγωγών κι επενδύσεων επί 10 συνεχή έτη αποτελεί έναν πολύ δύσκολο και απαιτητικό στόχο εάν ληφθούν υπόψη οι επιδόσεις της ελληνικής οικονομίας κατά το παρελθόν. Θα απαιτήσει τόλμη και συνέπεια στην εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων.

Η ταχύτερη ανάπτυξη θα πρέπει να αποτελέσει προτεραιότητα έναντι άλλων στόχων οικονομικής πολιτικής καθώς αποτελεί προϋπόθεση για τη δημιουργία θέσεων εργασίας, την αύξηση των εισοδημάτων, η δημιουργία πλούτου, την αύξηση των φορολογικών εσόδων και τη χρηματοδότηση των πολιτικών κοινωνικής συνοχής και προστασίας των πλέον οικονομικά αδύναμων.

Η μελέτη προτείνει ένα πακέτο μέτρων πολιτικής που που θα συνεισφέρουν σε αυτό:

* Πολιτική απόφαση «να γίνει οτιδήποτε χρειάζεται» και υποστήριξη αυτής με τις ευρύτερες δυνατές πολιτικές και κοινωνικές συναινέσεις ώστε να επιτευχθούν διψήφιοι ετήσιοι ρυθμοί αύξησης επενδύσεων παγίων κεφαλαίων για τα επόμενα 10 χρόνια μέσω: μείωσης φορολογικών συντελεστών, κόστους χρήματος και ενέργειας∙ κατανομής πόρων ευρωπαϊκών διαρθρωτικών ταμείων υπέρ επενδυτικών στόχων∙ απλοποίησης της αδειοδότησης επενδύσεων∙ αναμόρφωσης της δημόσιας διοίκησης∙ επιτάχυνσης των ιδιωτικοποιήσεων∙ διασφάλισης πολιτικής και θεσμικής σταθερότητας. Αντίστοιχοι στόχοι και πρωτοβουλίες πρέπει να αναληφθούν και για τις εξαγωγές.

* Σχεδιασμός ολοκληρωμένης πολιτικής για την προσέλκυση άμεσων ξένων επενδύσεων και εισροών ξένων κεφαλαίων ώστε να καλυφθεί το σημαντικό κενό ανάμεσα στην εγχώρια αποταμίευση και τις επενδύσεις,

* Οριστική αντιμετώπιση του τραπεζικού προβλήματος με ταχύτατη μείωση των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (NPEs), αποκατάσταση της εμπιστοσύνης του κοινού και των επενδυτών στο τραπεζικό σύστημα και επιτάχυνση της επιστροφής των καταθέσεων.

* Πλήρης άρση των ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων, υπό την προϋπόθεση συνθηκών εμπιστοσύνης στις πολιτικές και το μέλλον της χώρας.

* Εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που ενισχύουν την παραγωγικότητα (ενίσχυση του ανταγωνισμού, άνοιγμα αγορών, μείωση γραφειοκρατικού βάρους στο επιχειρείν, εξορθολογισμός χωροταξίας και των χρήσεων γης).

* Τήρηση συνετών αλλά φιλικών προς την ανάπτυξη δημοσιονομικών πολιτικών: μείωση των φορολογικών συντελεστών, εξορθολογισμός της δομής των δημόσιων δαπανών, αναδιάρθρωση των αναποτελεσματικών και ζημιογόνων κρατικών επιχειρήσεων, αύξηση της διείσδυσης των ηλεκτρονικών πληρωμών με σκοπό την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, διεύρυνση της φορολογικής βάσης, επιτάχυνση των ιδιωτικοποιήσεων και εξωτερική ανάθεση -με διαφανείς διαδικασίες και ποιοτικά κριτήρια- επιλεγμένων δημόσιων υπηρεσιών όπου είναι δυνατόν,

* Επαναδιαπραγμάτευση σε κατάλληλο χρόνο των δεσμεύσεων που έχουν αναληφθεί για τη διατήρηση υψηλών πρωτογενών δημοσιονομικών πλεονασμάτων σε συνεργασία με τους επίσημους πιστωτές. Αυτό προϋποθέτει ότι η χώρα θα έχει πρώτα αποδείξει με μετρήσιμο τρόπο την προσήλωσή της στις φιλοαναπτυξιακές μεταρρυθμίσεις και τη δημοσιονομική συνέπεια.

* Βελτίωση της αξιοπιστίας της οικονομικής πολιτικής, με την ανάπτυξη μηχανισμών (πχ. συνταγματικών προβλέψεων) για την τήρηση των εθνικών στόχων δημοσιονομικής και μακροοικονομικής σταθερότητας.

Τα λάθη που έγιναν

Ο κ. Καραμούζης υποστηρίζει ότι το κόστος και η διάρκεια της προσαρμογής μεγεθυνθήκαν αχρείαστα λόγω δέκα μεγάλων λαθών πολιτικής και σοβαρών παρανοήσεων που έγιναν, είτε από την Ελλάδα, είτε από τους επίσημους πιστωτές:

Ι. Η απουσία πειστικής δέσμευσης μέρους της πολιτικής ηγεσίας στο να γίνει «οτιδήποτε απαιτείται» για να αντιμετωπιστούν τα συσσωρευόμενα προβλήματα της χώρας, σε συνδυασμό με τον χαμηλό βαθμό πολιτικής και κοινωνικής κυριότητας των αναγκαίων και μεγάλων μεταρρυθμίσεων και ενίοτε την αντίσταση σε αυτές, χωρίς όμως ένα συγκροτημένο εναλλακτικό σχέδιο αποκατάστασης της κανονικότητας στη χώρα.

Η εφαρμογή των προγραμμάτων προσαρμογής ήταν ενίοτε διστακτική ενώ το πρώτο εξάμηνο του 2015 έγινε η επιλογή της ανοιχτής σύγκρουσης με τεράστιο κόστος. Συχνά, ο πολιτικός διάλογος εκτρεπόταν σε διαγκωνισμό για βραχυχρόνιο πολιτικό κέρδος με όχημα λαϊκιστικές και αντι-μεταρρυθμιστικές πολιτικές. Οι πολίτες οδηγήθηκαν να πιστέψουν ότι υπήρχε διαθέσιμη κάποια ηπιότερη εναλλακτική, με μικρότερο κοινωνικό και οικονομικό κόστος. Αυτά τα φαινόμενα οδήγησαν σε σοβαρές καθυστερήσεις και υπαναχωρήσεις στην εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων και των απαιτούμενων μέτρων και υπονόμευσαν την εμπιστοσύνη των πολιτών και των αγορών στο πρόγραμμα.

ΙΙ. Η Ευρώπη ήταν απροετοίμαστη για την αντιμετώπιση τραπεζικών και δημοσιοοικονομικών κρίσεων καθώς δε διέθετε το θεσμικό και νομικό πλαίσιο, τους μηχανισμούς και την εμπειρία για την αποτελεσματική αντιμετώπισή τους.

ΙΙΙ. Τα οικονομικά υποδείγματα και οι υποθέσεις που εφαρμόστηκαν από τους επίσημους πιστωτές είχαν σε κάποιες περιπτώσεις θεμελιώδη ελαττώματα: χρησιμοποιήθηκαν χαμηλοί δημοσιονομικοί πολλαπλασιαστές και δεν συνυπολογίστηκε η επίδραση της απώλειας εμπιστοσύνης και των καθυστερήσεων, με αποτέλεσμα να υποτιμηθεί η υφεσιακή επίδραση της δημοσιονομικής προσαρμογής, το δε μείγμα των μέτρων που επιλέχτηκε διεύρυνε περαιτέρω την υφεσιακή επίδραση.

Επιπλέον, υποτιμήθηκε ο πολιτικός κίνδυνος. Δεν εκτιμήθηκε η σημασία της πολιτικής σταθερότητας, της αποτελεσματικότητας και ανεξαρτησίας των θεσμών και της ξεκάθαρης κατεύθυνσης της οικονομικής πολιτικής στην επενδυτική εμπιστοσύνη και τα risk premia. Τέλος, ο κακός συντονισμός, οι εντάσεις και οι διαφωνίες μεταξύ των θεσμών των δανειστών καθυστέρησαν τη λήψη αποφάσεων σχετικά με βασικές πρωτοβουλίες πολιτικής ή οδήγησαν σε αναποτελεσματικούς συμβιβασμούς.

IV. Η ελληνική κυβέρνηση το 2015, αλλά και οι πιστωτές σε άλλες περιπτώσεις, κατέφυγαν σε ανταλλαγή απειλών (chicken game) για ένα πιθανό Grexit, αγνοώντας τις αρνητικές επιπτώσεις αυτής της αδιέξοδης στρατηγικής, με αποτέλεσμα η χώρα πράγματι να πλησιάσει δύο φορές σε μια καταστροφική έξοδο από την ευρωζώνη, ενδεχόμενο που, ιδίως το 2015, απεφεύχθη την ύστατη ώρα. Eνώ το 2014 άρχισε με τους οικονομικούς δείκτες να καταγράφουν πρόοδο, η προοπτική των επερχόμενων εκλογών αύξησε τους κινδύνους και την αβεβαιότητα στις αγορές προς το τέλος του έτους.

Η συγκρουσιακή προσέγγιση της κυβέρνησης το 2015 (στην οποία οι δανειστές απάντησαν με άκαμπτη στάση), οδήγησε σε πλήρη αποκλεισμό της χώρας από τις αγορές και τα επιτόκια σε υψηλά επίπεδα, κατάφερε ισχυρό πλήγμα στην εμπιστοσύνη των καταθετών, των επενδυτών και την τραπεζική σταθερότητα, οδηγώντας τελικά σε bank run, επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων και συνεισέφερε στην επιστροφή της χώρας σε ύφεση το 2015 και την επιδείνωση της βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους. Αντίθετα, η συνεργατική λύση της συμφωνίας του Αυγούστου του 2015 (με τη συμφωνία των περισσότερων κομμάτων) επανέφερε τη χώρα σε σταθεροποιητική πορεία.

V. Τα προγράμματα προσαρμογής δεν επικεντρώθηκαν αρχικά στην ανάγκη εμπροσθοβαρών φιλοαναπτυξιακών διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων. Τα μέτρα για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής και την εξυγίανση της δημόσιας διοίκησης και των δαπανών, την απελευθέρωση των αγορών προϊόντων και υπηρεσιών και τη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης καθυστέρησαν, γεγονός που επιδείνωσε το οικονομικό και κοινωνικό κόστος της προσαρμογής, κυρίως λόγω του ότι η δημοσιονομική προσαρμογή στηρίχθηκε στην υπέρμετρη φορολογική επιβάρυνση και την οριζόντια μείωση μισθών και συντάξεων. Επιπλέον, το πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων ξεκίνησε με μεγάλη καθυστέρηση και τα αποτελέσματά του ακόμη είναι περιορισμένα.

VI. Η δημοσιονομική κρίση και οι ανισορροπίες του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών επετράπη να διαχυθούν στον τραπεζικό τομέα και να επιμολύνουν την εμπιστοσύνη καταθετών και επενδυτών, μετατρέποντάς τους σε μεγάλους επιταχυντές της κρίσης.

VΙI. Το μη βιώσιμο δημόσιο χρέος της Ελλάδας δεν αναδιαρθρώθηκε στα πρώτα στάδια της κρίσης, μια πρωτοβουλία που θα μπορούσε να είχε συγκρατήσει τη δυναμική του χρέους, χαλαρώνοντας έτσι το βάρος των μέτρων λιτότητας. Αυτό έγινε, όχι μόνο από τον φόβο του ηθικού κινδύνου (moral hazard), αλλά και για την προστασία των ευρωπαϊκών τραπεζών οι οποίες είχαν σημαντική έκθεση σε ελληνικό πιστωτικό κίνδυνο, και την προστασία της υπόλοιπης Ευρωζώνης από τη μετάδοση της ελληνικής κρίσης.

VΙIΙ. Ο μηχανισμός μετάδοσης της χαλαρής νομισματικής πολιτικής δεν λειτούργησε για την περιφέρεια του ευρώ και ιδιαίτερα για την Ελλάδα (λόγω των άκαμπτων κανόνων αλλά με ευθύνη και της ίδιας της Ελλάδας η οποία δεν κατάφερε να ενταχθεί στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ). Επικράτησαν περιοριστικές συνθήκες ρευστότητας και πολύ υψηλά επιτόκια, σε αντίθεση με τις πολύ ευνοϊκές χρηματοπιστωτικές συνθήκες στην υπόλοιπη Ευρωζώνη. Ως αποτέλεσμα, η νομισματική πολιτική, αντί να μετριάζει, μεγέθυνε τις επιπτώσεις των αναγκαίων μέτρων λιτότητας.

X. Τα προγράμματα προσαρμογής δεν μπόρεσαν να υπολογίσουν σωστά την αρνητική επίδραση από τη σοβαρή απομείωση του πλούτου των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων (negative wealth effect) που προέκυψε από την πτώση των τιμών των ακινήτων, των μετοχών, των ομολόγων και των παραγωγικών συντελεστών και την επακόλουθη επίπτωση αυτής στις προσδοκίες και την οικονομική εμπιστοσύνη.

X. Οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της κρίσης στο δυνητικό ΑΕΠ υποεκτιμήθηκαν. Το υπόδειγμα ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας προ κρίσεως ήταν μη βιώσιμο και εσφαλμένα θεωρήθηκε ότι η διόρθωση των μακροοικονομικών ανισορροπιών θα αρκούσε για την αντιστροφή της υφεσιακής επίπτωσης της προσαρμογής. Ωστόσο, τα λάθη στο σχεδιασμό των προγραμμάτων και η κρίση εμπιστοσύνης οδήγησαν σε επιμήκυνση της κρίσης και μια πιο μακροχρόνια απαξίωση του κεφαλαιουχικού αποθέματος της ελληνικής οικονομίας, σημαντική μείωση του εργατικού δυναμικού (εν μέρει εξαιτίας της αύξησης της μετανάστευσης νέων Ελλήνων κι επαγγελματιών στο εξωτερικό) και μείωση της συνολικής παραγωγικότητας των συντελεστών. Αυτές οι τάσεις υπονομεύουν καθοριστικά τις μακροπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης της χώρας.

Οι προκλήσεις

Η μελέτη εντοπίζει 11 βασικές προκλήσεις οι οποίες, αν αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά, θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν έναν ενάρετο κύκλο ανάπτυξης, δημιουργίας θέσεων εργασίας και ευημερίας:

* Οι ιδιωτικές επενδύσεις παραμένουν πολύ χαμηλές, κοντά στο 1/3 των προ-κρίσης επιπέδων, χωρίς να έχει υπάρξει μέχρι στιγμής σημαντική ανάκαμψή τους.

* Η ανεργία εξακολουθεί να παραμένει σε πολύ υψηλά επίπεδα (18\% τον Δεκέμβριο του 2018), η υψηλότερη στην Ευρωζώνη, και σε μεγάλο βαθμό διαρθρωτικού χαρακτήρα (νέοι, γυναίκες και εργαζόμενοι στους φθίνοντες τομείς επλήγησαν περισσότερο).

* Οι εξαιρετικά υψηλοί φορολογικοί συντελεστές, μεταξύ των υψηλότερων στην Ευρωζώνη, «σκοτώνουν» την οικονομία και τα κίνητρα για επενδύσεις, εργασία και παραγωγή.

* Οι υψηλοί στόχοι για πρωτογενή πλεονάσματα (3,5\% του ΑΕΠ) λειτουργούν έντονα ανασταλτικά στην οικονομική ανάπτυξη.

* Τα πρωτοφανή επίπεδα μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (€81δις σήμερα) στον τραπεζικό τομέα συνιστούν ένα ακόμη σημαντικό εμπόδιο. Οι αγορές παραμένουν επιφυλακτικές σχετικά με την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών και την ικανότητά τους να εξυγιάνουν τους ισολογισμούς τους.

* Η ποιότητα των δημοσίων υπηρεσιών παραμένει χαμηλή, η κοινωνική πολιτική είναι αναποτελεσματική και η ικανότητα του δημόσιου τομέα να διευκολύνει τις ξένες και εγχώριες επενδύσεις ασθενής. Απαιτείται περαιτέρω εξορθολογισμός και μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης.

* Η υλοποίηση βασικών μεταρρυθμίσεων για τη δημιουργία φιλικότερου επιχειρηματικού περιβάλλοντος, του προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων και της εμπορικής εκμετάλλευσης της τεράστιας δημόσιας περιουσίας, καθυστερούν ή διατρέχουν τον κίνδυνο ακύρωσης/ανατροπής. Επιπλέον, απαιτείται επιτάχυνση της απονομής δικαιοσύνης.

* Τα περιθώρια (spreads) των ελληνικών ομολόγων έναντι των αντίστοιχων γερμανικών και το κόστος δανεισμού επιχειρήσεων και νοικοκυριών εξακολουθούν να είναι μεταξύ των υψηλότερων στην Ευρωζώνη. Αυτό αντανακλά, όχι μόνο τις καθυστερήσεις στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, αλλά και τις ανησυχίες των αγορών σχετικά με την αξιοπιστία της οικονομικής πολιτικής, την πολιτική σταθερότητα και τη δέσμευση του πολιτικού συστήματος για την τήρηση συνετών δημοσιονομικών πολιτικών, μακροοικονομικής σταθερότητας και ανταγωνιστικότητας, καθώς και την αποτυχία ένταξης στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ από το 2015 και μετά.

* Το ΑΕΠ εξακολουθεί να βασίζεται υπερβολικά στην ιδιωτική κατανάλωση (μερίδιο 68\%), η οποία με τη σειρά της διατηρείται στα τρέχοντα επίπεδά της μέσω της αρνητικής αποταμίευσης των νοικοκυριών, ενώ η βελτίωση των εισοδημάτων και της παραγωγικότητας υστερεί · αυτή η κατάσταση είναι μη βιώσιμη.

* Οι έλεγχοι στη διεθνή κίνηση κεφαλαίων παραμένουν σε ισχύ όσον αφορά τις μεγάλες διεθνείς συναλλαγές, παρά τη σταδιακή άρση αρκετών περιορισμών.

* Η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους εξακολουθεί να είναι ευάλωτη στις μακροοικονομικές συνθήκες.

tovima.gr

κατά το 4th Annual Sustainability Summit 2019

αριστερά προς δεξιά ο κ. Νίκος Αυλώνας, Πρόεδρος του Κέντρου Αειφορίας (CSE) με τον κ. Νεκτάριο Δεμενόπουλο, Αναπληρωτή Προϊστάμενο Τμήματος Δημοσίων Σχέσεων, Εξυπηρέτησης Μετόχων & Εταιρικών Ανακοινώσεων ΟΛΠ Α.Ε.

Με το Ειδικό Βραβείο στην κατηγορία "Περιβάλλον" για τα “Προγράμματα παρακολούθησης ποιότητας του περιβάλλοντος σε συνεργασία με Πανεπιστημιακούς Φορείς και Ειδικούς Επιστημονικούς Συνεργάτες” τιμήθηκε η ΟΛΠ Α.Ε. κατά τη διάρκεια του 4^th Annual Sustainability Summit 2019 που διοργανώθηκε από το Κέντρο Αειφορίας (CSE) σε συνεργασία με το MBA International του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Κατά την παραλαβή του βραβείου ο κ. Νεκτάριος Δεμενόπουλος, Αναπληρωτής Προϊστάμενος Τμήματος Δημοσίων Σχέσεων, Εξυπηρέτησης Μετόχων & Εταιρικών Ανακοινώσεων ΟΛΠ Α.Ε. δήλωσε: “Για τον Οργανισμό Λιμένος Πειραιώς η προστασία του περιβάλλοντος δεν αποτελεί απλώς προτεραιότητα αλλά μέρος της καθημερινότητας του και αποτελεί σημαντικό κριτήριο για κάθε ενέργεια που υλοποιεί. Η Βιώσιμη ανάπτυξη είναι βασική στόχευση της εταιρείας, ώστε τα θετικά αποτελέσματα της ανάπτυξης του λιμένος να διαχέονται στις τοπικές κοινωνίες χωρίς να επιβαρύνουν τις επόμενες γενιές”.

Ο τίτλος του Summit φέτος ήταν "Innovation for Sustainability – Business leaders discussing how to embed innovative practices into the corporate sustainability strategy" με μεγάλη συμμετοχή από στελέχη επιχειρήσεων, φοιτητές και καθηγητές από την Ελλάδα και το εξωτερικό, καθώς και εκπρόσωπους των ΜΜΕ.

Η Οργανισμός Λιμένος Πειραιώς Α.Ε. υλοποιεί συστηματικά ενέργειες και προγράμματα με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος και έχει ήδη ολοκληρώσει από το 2018 με  επιτυχία την αναθεώρηση της περιβαλλοντικής πιστοποίησης σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Περιβαλλοντικής Διαχείρισης Λιμένων (Port Environmental Review System-PERS) και έλαβε το Πιστοποιητικό PERS από τον ανεξάρτητο φορέα πιστοποίησης Lloyd’s Register

Στο πλαίσιο αυτό, η OΛΠ Α.Ε. έχει αναπτύξει και εφαρμόζει συγκεκριμένη περιβαλλοντική πολιτική, βρίσκεται σε μία διαρκή καταγραφή των περιβαλλοντικών παραμέτρων που συσχετίζονται με τις δραστηριότητές της, ενώ παράλληλα αποσκοπεί στην συνεχή βελτίωση της περιβαλλοντικής της επίδοσης, ακολουθώντας τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα, στοχεύοντας στην προστασία του περιβάλλοντος και τη διατήρηση των φυσικών πόρων.

Όλα τα παραπάνω στοιχεία θα περιλαμβάνονται εκτενώς στην Έκθεση Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης που βασίζεται στα διεθνή Standards GRI και θα δημοσιευτεί από την ΟΛΠ Α.Ε.

Στο πλαίσιο των μηνιαίων παρουσιάσεων του Ελληνικού Ινστιτούτου Ναυτικής Τεχνολογίας, πραγματοποιήθηκε, την Τετάρτη 20 Μαρτίου 2019, στο αμφιθέατρο της ναυτιλιακής εταιρείας GasLog,

διάλεξη με θέμα : “Ships’ salvage and emergency responses: Technical & Safety Operations, plus Conclusions Drawn from Last Accidents”, με ομιλητή τον κ. Δήμο Ηλιόπουλο, Ναυπηγό & Μηχανολόγο Μηχανικό ΕΜΠ.

 

Η παρουσίαση ήταν σπονδυλωτή / modulized και περιείχε 7 διαφορετικές περιπτώσεις ατυχημάτων της περιόδου 2008-2018 και οι οποίες αναλύθηκαν διεξοδικά με βίντεο, φωτογραφίες, διαγράμματα, και καταγραφές επικίνδυνων καταστάσεων.

Μέλη του Ελληνικού Ινστιτούτου της Ναυτικής Τεχνολογίας, στελέχη Ναυτιλιακών εταιρειών, Νηογνώμονες, εκπρόσωποι Φορέων και Ενώσεων καθώς και Καθηγητές και φοιτητές ναυτιλιακών σπουδών, συνόλου 100 και πλέον ατόμων, παρακολούθησαν την παρουσίαση με ιδιαίτερη προσοχή. Ακολούθησαν πολλές ερωτήσεις προς τον ομιλητή που επιβεβαίωσαν το ενδιαφέρον του ακροατηρίου για το θέμα.

Στο τέλος της εκδήλωσης παρατέθηκε μπουφέ / δείπνο με την ευγενική χορηγία της εταιρείας GasLog. 

Το ΕΛΙΝΤ ευχαριστεί και δημοσίως την GasLog για την διαχρονική βοήθεια και συνεργασία με το Ινστιτούτο σε μια σειρά εκδηλώσεων για την προώθηση της ναυτικής τεχνολογίας στην Ελλάδα.

 

Το ICS έχει θέσει 19 κριτήρια για τις επιδόσεις των πλοίων

Κορυφώνεται ο ανταγωνισμός ανάμεσα στα top νηολόγια σε όλο τον κόσμο, αφού προκειμένου να εντάξουν όλο και περισσότερα πλοία στις τάξεις τους, δεν προσφέρουν, ως κίνητρο προσέλκυσης, απλουστευμένες διαδικασίες, αλλά πολύ ποιοτικά χαρακτηριστικά. Αυτό που παλαιότερα αναφερόταν ως «σημαίες ευκαιρίας» φαίνεται ότι πλέον αποτελεί σε μεγάλο βαθμό παρελθόν αφού τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των κορυφαίων σε μέγεθος νηολογίων στον κόσμο είναι σε πολύ υψηλά επίπεδα.

Το Διεθνές Ναυτιλιακό Επιμελητήριο επεξεργάζεται τα στοιχεία από 19 κατηγορίες επιδόσεων των πλοίων που είναι σε κάθε νηολόγιο. Μερικά από τα βασικά κριτήρια βάσει των οποίων υπολογίζονται οι επιδόσεις των σημαιών είναι ο έλεγχος των πλοίων στα λιμάνια από επιθεωρητές των κρατικών λιμένων, η επικύρωση των διεθνών ναυτιλιακών συμβάσεων, η συμμετοχή των κρατών σε διασκέψεις του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού, αλλά και n ηλικία των εμπορικών πλοίων που έχουν στις τάξεις τους τα flag states. Από τις 10 κορυφαίες, σε αριθμό πλοίων, σημαίες του κόσμου οι μισές πιάνουν όλα τα κριτήρια του ICS. Πιο συγκεκριμένα πρόκειται για τις σημαίες των Marshall Islands, που είναι το δεύτερο σε μέγεθος νηολόγιο στο κόσμο, του Χονγκ Κονγκ, που είναι στην τέταρτη θέση με βάση το μέγεθός του, της Σιγκαπούρης που είναι πέμπτη θέση και ακολουθούν οι Μπαχάμες, που είναι στην έβδομη θέση και η Ιαπωνία που διαθέτει το 10ο μεγαλύτερο νηολόγιο στον κόσμο. Τον μεγαλύτερο βαθμό δυσκολίας από τα 19 κριτήρια που ορίζει το ICS έχει n απόκτηση του πιστοποιητικού Qualship21 της Αμερικανικής Ακτοφυλακής. Όσα πλοία έχουν αυτό το πιστοποιητικό έχουν τη δυνατότητα λιγότερων ελέγχων και γραφειοκρατικών διαδικασιών στα αμερικανικά λιμάνια. Οι υπόλοιπες πέντε σημαίες του top 10 που δεν έχουν καταφέρει να πιάσουν και τα 19 σημεία αριστείας, δεν διαθέτουν για την περίοδο 2018 - 2019 το Qual ship 21. Μία από αυτές τις χώρες είναι και η Ελλάδα, η οποία όμως πληροί τα υπόλοιπα 18 κριτήρια.

Καταγράφονται επίσης στην πρώτη δεκάδα και ορισμένα flag states με απώλειες σε δύο σημεία. Πιο συγκεκριμένα το μεγαλύτερο νηολόγιο στον κόσμο, αυτό του Παναμά, σύμφωνα με το ICS δεν έχει το Qualship 21, ενώ παράλληλα δεν έχει περάσει και τα κριτήρια για το USCG Safe list. Η Λιβερία που είναι τρίτη στον κόσμο σε μέγεθος, είναι εκτός QSHIP 21. Η Μάλτα που είναι στην έκτη θέση στον κόσμο δεν έχει και αυτή το Qualship 21, ενώ παράλληλα δεν βρίσκεται και στο USCG Safe List. Η Κίνα που βρίσκεται στην όγδοη θέση του top ten δεν διαθέτει το Qualship 21, ενώ δεν συμμετέχει και σε περιβαλλοντικά ταμεία. Τέλος, η χώρα μας δεν διαθέτει το πιστοποιητικό QSHIP 21. Σημειώνεται επίσης ότι υπάρχουν και χώρες που δεν βρίσκονται στην πρώτη δεκάδα, αλλά παρουσιάζουν ποιοτικά χαρακτηριστικά. Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι η Κύπρος που έχει τα ίδια ποιοτικά χαρακτηριστικά με την Ελλάδα.

Ο ανταγωνισμός

Την ίδια στιγμή ιδιαίτερα ανησυχητική είναι n τάση συρρίκνωσης του ελληνικού νηολογίου. Ο υπό ελληνική σημαία στόλος μειώθηκε τον Μάρτιο του 2019 στα 671 πλοία 39.981741 GT και 68.261 953 DWT από 723 πλοία 43.393.089 gt και 74.537.350 dwt το 2018. Η ελληνική σημαία μείωσε και άλλο το μερίδιο της στον ελληνόκτητο στόλο σε αντίθεση με ης σημαίες των Liberia και Marshal Island. Οι δυο ξένες σημαίες προσελκύουν από 840 και 838 πλοία αντίστοιχα. Με όρους dwt η Λιβερία προηγείται με 72.532.167 dwt (21,3\% του ελληνόκτητου στόλου) έναντι των Marshall Island που ακολουθούν με 68.036.023 dwt (20\%). Η ελληνική σημαία συγκεντρώνει 68.261 953 dwt και με ποσοστό 20,1\% υποχώρησε στη δεύτερη θέση πίσω από τη Λιβερία. Η συρρίκνωση του ελληνικού νηολογίου δείχνει ότι παραμένει λιγότερο ανταγωνιστικό σε σύγκριση με άλλα νηολόγια. Συνολικά το 2018 το ελληνικό νηολόγιο διατήρησε την ένατη θέση στη λίστα των δέκα ισχυρότερων νηολογίων του κόσμου, ωστόσο η ελληνική σημαία μείωσε σημαντικά το μερίδιό της στον παγκόσμιο στόλο σε σύγκριση με τον προηγούμενο χρόνο, σύμφωνα με σχετική έρευνα του Lloyd's List Intelligence. Η έρευνα για τα δέκα μεγαλύτερα νηολόγια του πλανήτη του Lloyd's List Intelligence που ολοκληρώθηκε στα τέλη της περασμένης χρονιάς έδειξε ότι τα τέσσερα εξ αυτών εμφάνισαν πτώση με το ελληνικό νηολόγιο να καταγράφει τη μεγαλύτερη, με βάση τη μεταφορική ικανότητα  (9,75\% και από τους 83,85 εκατ. dwt το 2017, στους 75,67 εκατ. dwt το 2018) γεγονός που υποδηλώνει τη συνεχή μείωση ανταγωνιστικότητας έναντι άλλων νηολογίων. Πτώση κατέγραψαν ακόμη το νηολόγιο του Παναμά που όμως διατηρεί την πρώτη θέση παγκοσμίως (355,53 εκατ. dwt) του Χονγκ Κονγκ της Σιγκαπούρης και των Μπαχαμών. Η Ελλάδα εκτός από τις παραδοσιακές σημαίες (Παναμά Λιβερίας κ.λπ) δέχεται έντονη ανταγωνιστική πίεση και από το νηολόγιο της Μάλτας το οποίο καταλαμβάνει την έκτη θέση παγκοσμίως και είναι το μεγαλύτερο νηολόγιο σε επίπεδο Ε.Ε. (111,51 εκατ. dwt) ενώ ανταγωνιστική εμφανίζεται τα τελευταία χρονιά και n κυπριακή σημαία n οποία βρίσκεται εκτός πρώτης δεκάδας, όμως κοντά σε αυτή δωδέκατη θέση. Η εικόνα της Ελλάδας αντανακλά την αδυναμία της χώρας να παράγει περισσότερους ναυτικούς, η παρουσία των οποίων θα μπορούσε να συμβάλει στην αύξηση της χωρητικότητας, καθιστώντας την ελληνική σημαία που απαιτεί έναν αριθμό Ελλήνων ως πλήρωμα στα πλοία της, μια πιο βιώσιμο επιλογή για τους πλοιοκτήτες.

Σημαίες με προβλήματα

Από τη λίστα που δημοσίευσε το ICS προκύπτει ότι υπάρχει μια σειρά κρατών που οι σημαίες τους παρουσιάζουν σειρά προβλημάτων. Ειδικότερα εμπορικά πλοία που φέρουν σημαία Αυστραλίας, Βολιβίας, Καναδά, Κολομβίας, Κούβας, Ν. Κορέας, Ινδίας, Λιβύης, Ρωσίας, Ελβετίας, Ουκρανίας, ΗΠΑ, δεν συμμορφώνονται με κάποιες απαιτήσεις των επιθεωρήσεων του μνημονίου των Παρισίων (Paris Moll), που έχει δικαιοδοσία στην Ευρώπη, ενώ πλοία με σημαία Κροατίας, Κουβέιτ, Μεξικού, Νιγηρίας, Κατόρ, Σαουδικής Αραβίας, Τουρκίας, Βενεζουέλας κ.ά δεν ανταποκρίνονται σε ορισμένες απαιτήσεις του Tokyo MoU (για την Ασία). Άλλες χώρες όπως το Μεξικό, το Πακιστάν, η Σιέρα Λεόνε, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Βανουάτου, η Βραζιλία, οι Νήσοι Κουκ, η Κάστα Ρίκα, η Αίγυπτος, η Ισλανδία, το Ισραήλ και το Κουβέιτ, δεν έχουν υιοθετήσει τη σύμβαση MLC αναφορικά με τα εργασιακά ζητήματα στα πλοία.

Κάντε κλικ εδώ για να δείτε τον πλήρη πίνακα

naftemporiki.gr

Στη ναυπήγηση δυο κρουαζιερόπλοιων, τα οποία θα παραδοθούν τα έτη 2024 και 2025 αντιστοίχως προχώρησε η εταιρεία την Viking Cruises με τα ιταλικά ναυπηγεία Fincantieri, στο πλαίσιο της γενικότερης συμφωνίας για έξι νέα κρουαζιερόπλοια που είχε υπογραφεί ανάμεσα στους δυο επιχειρηματικούς Ομίλους τον Μάρτιο του 2018.

Τα ναυπηγεία Fincantieri συνεργάζονται με την εταιρεία Viking Cruises από το 2012, ενώ στο πλαίσιο της συνεργασίας τους τα ιταλικά ναυπηγεία έχουν ναυπηγήσει 20 πλοία για την εταιρεία κρουαζιέρας, αριθμός που αντιπροσωπεύει επίπεδα ρεκόρ, καθώς αποτελεί τον μεγαλύτερο αριθμό πλοίων που έχουν κατασκευάσει ποτέ ναυπηγεία για μία μόνο πλοιοκτήτρια εταιρεία.

Στο πλαίσιο της επιτυχημένης συνεργασίας τους με την Viking τα ιταλικά ναυπηγεία Fincantieri σχεδιάζουν να αναβαθμίσουν τα χαρακτηριστικά των νέων πλοίων που θα ναυπηγήσουν, τα οποία θα είναι εξοπλισμένα με την τελευταία λέξη της τεχνολογίας.

Σήμερα ο στόλος της Viking αποτελείται από κρουαζιερόπλοια χωρητικότητας 47.800 τόνων, έκαστο, τα οποία διαθέτουν 465 καμπίνες και έχουν τη δυνατότητα μεταφοράς 930 επιβατών.

Το ενδεχόμενο επενδύσεων σε νέες λιμενικές υποδομές αλλά και γενικότερα στην εφοδιαστική αλυσίδα του Καζακστάν, αποτέλεσε το επίκεντρο των πρόσφατων συζητήσεων μεταξύ του CEO της DPWorld Ahmed Bin Sulayem και του Πρωθυπουργού του Καζακστάν Askar Mamin στην Αστάνα, σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση.

Ο CEO της DPW, όπως ανακοινώθηκε, ανέφερε ότι « η οικονομική προοπτική του Καζακστάν είναι μεγάλη και βασική επιδίωξη της DP World είναι η ενίσχυση των επενδύσεων στην εφοδιαστική αλυσίδα της χώρας». Να σημειωθεί ότι στο παρελθόν έχουν υπογραφεί συμφωνίες μεταξύ των δύο πλευρών για την δημιουργία Ειδικών Οικονομικών Ζωνών (Ε.Ο.Ζ) στο Aktau και Khorgos, ενώ η DPWorld παρέχει ήδη υπηρεσίες διαχείρισης στο λιμάνι του Aktau στη Κασπία Θάλασσα.

Βγαίνει σταδιακά από τη "δίνη” η αγορά της κρουαζιέρας, που προκάλεσε κυρίως ο αποκλεισμός της Τουρκίας από τα προγράμματα των μεγάλων ομίλων μετά την απόπειρα πραξικοπήματος το 2016 και τις τρομοκρατικές επιθέσεις

(σημειώνεται πως η πλειονότητα των πακέτων κρουαζιέρας συνδύαζαν ελληνικά και τουρκικά λιμάνια) και την οποία επέτεινε η έλλειψη υποδομών για την υποδοχή των νέων μεγάλων κρουαζιερόπλοιων.

Σύμφωνα με φορείς του κλάδου, φέτος αναμένεται μικρή άνοδος, περίπου 6\%, στις προσεγγίσεις σε σύγκριση με πέρσι, στην οποία συμβάλλει η βελτίωση συνθηκών στην Τουρκία και γενικότερα στην Ανατολική Μεσόγειο, συμπεριλαμβανομένης της Αιγύπτου. Σημειώνεται πως το 2017, οι απώλειες στον κλάδο άγγιζαν το 20\%.

Σύμφωνα με την Ένωση Λιμένων Ελλάδος, πέρσι καταγράφηκαν στο σύνολο των προορισμών κρουαζιέρας 3.410 αφίξεις κρουαζιερόπλοιων (έναντι 3.415 το 2017) και 4.788.642 επισκέψεις επιβατών κρουαζιέρας (έναντι 4.625.363 το 2017), ενώ η πρώτη δεκάδα των προορισμών διατηρείται η ίδια τα τελευταία οκτώ χρόνια (παρά τις μικρές ανακατατάξεις).

Όπως είχαν δείξει συμπληρωματικά τα στοιχεία που συγκέντρωσε η Τράπεζα της Ελλάδος από 16 λιμάνια που καλύπτουν σχεδόν το 90\% των συνολικών αφίξεων κρουαζιερόπλοιων στη χώρα μας, την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2018  οι συνολικές εισπράξεις από επιβάτες κρουαζιέρας μειώθηκαν κατά 2,9\% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2017 και ανήλθαν στα 384 εκατ. ευρώ. Το κυριότερο λιμάνι από πλευράς εισπράξεων κρουαζιέρας ήταν αυτό του Πειραιά, με συμμετοχή 44,3\% επί του συνόλου. Ακολουθούν το λιμάνι της Κέρκυρας και το λιμάνι της Σαντορίνης, με 16,4\% και 9,7\% των εισπράξεων αντίστοιχα. 

Επιπλέον, οι συνολικές διανυκτερεύσεις εκτός κρουαζιερόπλοιων μειώθηκαν κατά 1,2\% και διαμορφώθηκαν στις 3.740 χιλ. διανυκτερεύσεις, ενώ οι συνολικοί επιβάτες κρουαζιέρας για την επισκοπούμενη περίοδο εκτιμώνται σε 2.444 χιλ., παρουσιάζοντας μικρή μείωση κατά 0,4\%, γεγονός που επηρέασε αρνητικά τη διαμόρφωση των εισπράξεων από την κρουαζιέρα. Είναι επίσης επιβαρυντικό για τα έσοδα πως σχεδόν εννιά στου δέκα ήταν διερχόμενοι επισκέπτες, οι οποίοι κατά μέσο όρο πραγματοποίησαν 1,5 στάσεις σε ελληνικά λιμάνια, όσες και την αντίστοιχη περίοδο του 2017.

Φέτος πάντως φαίνεται πως το κλίμα έχει ξεκινήσει να αντιστρέφεται. Είναι ενδεικτικό πως η Celestyal Cruises, η οποία διατηρεί ως βάση των δραστηριοτήτων της την Ελλάδα με λιμάνια επι/αποβίβασης κατά κύριο λόγο τα ελληνικά νησιά και την Ανατολική Μεσόγειο, στο πλαίσιο της προσπάθειας επιμήκυνσης της τουριστικής περιόδου, ξεκίνησε φέτος όπως ανακοίνωσε τις κρουαζιέρες στις 15 Μαρτίου, δύο εβδομάδες νωρίτερα, συγκριτικά με το 2018, ενώ τις ολοκληρώνει δύο εβδομάδες αργότερα, δηλαδή συνολικά ένα μήνα περισσότερο. 

Επίσης η MSC Cruises θα έχει περίπου 400 προσεγγίσεις σε ελληνικά λιμάνια το 2019, ενώ μετά από μία πενταετία, το καλοκαίρι του 2020, επιστρέφει στη χώρα μας και η Disney Cruise Line, η οποία στο νέο πρόγραμμα δρομολογίων της περιλαμβάνει και ελληνικά λιμάνια. Συγκεκριμένα τα κρουαζιερόπλοια της Disney Cruise Line περιλαμβάνουν την Ελλάδα σε τρεις κρουαζιέρες στη Μεσόγειο. Κατά τη διάρκεια κρουαζιέρας με 12 διανυκτερεύσεις και δύο ακόμη με 9 διανυκτερεύσεις, οι επιβάτες των πλοίων θα αποβιβάζονται στον Πειραιά, το Κατάκολο, τη Σαντορίνη, τη Μύκονο και την Κρήτη.

capital.gr

Μοχλό σοβαρής οικονομικής ανάπτυξης και μεγάλης ώθησης της ελληνικής οικονομίας μπορεί να αποτελέσει η ελληνική ναυπηγική και επισκευαστική βιομηχανία της χώρας

και «εντός ελάχιστου χρόνου θα δούμε να ολοκληρώνεται μία αλλαγή μεγάλη,  βλέποντας να αναγεννιέται αυτή η βιομηχανία» τονίζει με τηλεοπτικές του δηλώσεις στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο αναπληρωτής Υπουργός  Οικονομίας και Ανάπτυξης κ. Στέργιος Πιτσιόρλας. Την ίδια ώρα και ο ίδιος ο επενδυτής στο Νεώριο  Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της ONEX κ. Πάνος   Ξενοκώστας  επιβεβαιώνει από την πλευρά του με τηλεοπτικές δηλώσεις του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι , η ΟΝΕΧ  ενδιαφέρεται να επενδύσει  άμεσα στον ίδιο κλάδο  σε Ελευσίνα και Σκαραμαγκά.   ΑΠΕ-ΜΠΕ/Γιώργος Κουβαράς

Aρκετά χρόνια πριν, o Sir Στέλιος Xατζηιωάννου υποδεχόταν στο καινούριο του «καμάρι», το EasyCruise 1, τρεις συντάκτες της “Deal”. Λίγο αργότερα, με μάλλον περισσό θράσος, ένας από αυτούς θα τον ρώταγε εάν πιστεύει πως, αν δεν ήταν γιος του «βασιλιά των τανκερ», Λουκά Xατζηιωάννου, θα ήταν σήμερα ένας επιτυχημένος μεγαλοεπιχειρηματίας. Όσοι άκουσαν τον νεαρό δημοσιογράφο να ρωτάει, «πάγωσαν».

O Στέλιος Xατζηιωάννου χαμογέλασε, άφησε την πράσινη σαλάτα του στην άκρη και απάντησε: «Kι όμως. Tο έχω ξανασκεφτεί. Kι έχω καταλήξει ότι, ίσως να μην ήμουν αυτός που είμαι σήμερα, όμως σίγουρα θα ήμουν επιχειρηματίας. Θα μπορούσα, για παράδειγμα, να έχω μια αλυσίδα σουβλατζίδικων. Θα ξεκίναγα από ένα σουβλατζίδικο, μετά ένα δεύτερο, ένα τρίτο και, ποιος ξέρει; Ίσως να ήμουν ιδιοκτήτης αλυσίδας σουβλατζίδικων, να την πούλαγα και με τα λεφτά, ίσως να ίδρυα την easy».

Tι ειρωνεία: Στα πρώτα χρόνια της επιχειρηματικής του καριέρας, πολλοί Άγγλοι μπέρδευαν τον, νεοεμφανιζόμενο τότε, «φουριόζο» επιχειρηματία, Στέλιο, με τον Σταύρο, τον ήρωα μιας σειράς της βρετανικής τηλεόρασης, ο οποίος είχε... σουβλατζίδικο. Δε θα αργούσε πολύ βέβαια, το όνομα και το πρόσωπό του να γίνουν από τα πλέον αναγνωρίσιμα του πλανήτη και να συνδεθούν με τη συνεχιζόμενη επιτυχία της φίρμας που ο ίδιος ίδρυσε.

Στα 51 του χρόνια, ο Kύπριος επιχειρηματίας, ο οποίος έγινε γνωστός από την Easyjet και το υπόλοιπο Easygroup, βρίσκεται στη θέση 1717 της λίστας του Forbes, με περιουσία $1,3 δισ. η οποία προέρχεται κυρίως από τη συμμετοχή του στην αεροπορική EasyJet, αλλά και από τον Όμιλο Easy Group που περιλαμβάνει επιχειρήσεις όπως η easy-Hotel, η easyGym και η easyCoffee. Πτώση για τον Sir, που πέρυσι βρισκόταν στη θέση 1477, όχι όμως και τόσο... στενάχωρη για έναν άνθρωπο τον οποίο έχρισε Iππότη η βασίλισσα Eλισάβετ της Aγγλίας, που έχει τιμηθεί από δεκάδες προσωπικότητες.

Tο άλλο Σάββατο 16 Mαρτίου στο κτίριο των εκδηλώσεων της Eθνικής Aσφαλιστικής στην λεωφόρο Συγγρού, ο Στέλιος Xατσηιωάννου θα τιμηθεί για μια ακόμα φορά. Mε το βραβείο των Kύπριων που διέπρεψαν στο εξωτερικό, στην εκδήλωση που διοργανώνει ο Δημοκρατικός Συναγερμός Eλλάδος. Παρουσία πολλών εκπροσώπων της κυπριακής κυβέρνησης και  πλήθους επιχειρηματιών.

Γνωστός για το φιλανθρωπικό έργο που έχει αναπτύξει και στην Eλλάδα, η οποία πάντως παραμένει μάλλον εκτός του... ραντάρ του για μεγάλες επενδύσεις. Παλιότερα και ο ίδιος έχει πει ότι εξετάζει «απόβαση» στη χώρα μας, πολλά ακούστηκαν για «σκανάρισμα» real estate ευκαιριών, όμως μέχρι τώρα δεν έχει υλοποιηθεί κάτι. Tώρα, πιο «κοντά» βρίσκεται το σχέδιο ανοίγματος στη χώρα μας των πρώτων easyfoodstores, μετά από την μάλλον μικρού μεγέθους, σε σχέση με το επίπεδό του, επένδυση στην πλατφόρμα δρομολογίων ακτοπλοϊκών, easyferry, που προεκυψε από την επένδυση στην ελληνική startup FerryHopper. Πέραν αυτών, ουδέν, αφού ξέρει από πρώτο χέρι τη δαιδαλώδη ελληνική γραφειοκρατία...

Tα πρώτα βήματα

Aσυνήθιστος χαρακτήρας ο Sir Stelios, όπως τον αποκαλούν οι Bρετανοί. Eυχάριστος, πρόσχαρος και συζητήσιμος, δεν διακατέχεται απο συμπλέγματα επιδειξιομανίας, αλαζονείας, δεν έχει τις «παραξενιές» που θα περίμενες για έναν μεγιστάνα με περιουσία 1,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων, ή έναν «νεόπλουτο», αφού αυτοπροσδιορίζεται ως αυτοδημιούργητος. Mόλις στα 26 του, έχοντας ολοκληρώσει τις σπουδές του στο LSE και το City University, άφησε τον μεγαλύτερο αδερφό του, Πόλυ και, την αδερφή του, Kλέλια, να ασχοληθούν με την Troodos Shipping, την εταιρία του πατέρα τους, και ακολούθησε το δικό του δρόμο. 

Ήταν τότε, στα πρώτα του βήματα, για να βγάλει το πρώτο του εκατομμύριο, που πούλησε την Porsche του. Aγόρασε ένα Smart, με το οποίο κινείται ως σήμερα στο Mονακό, όπου βρίσκεται τα Σαββατοκύριακα. Όταν, δηλαδή, δεν χρησιμοποιεί τα MMM, όπως το Tube στο Λονδίνο και το ταξί στην Aθήνα, αφού του αρέσει να συγχρωτίζεται με τον κόσμο και το απολαμβάνει όταν δεν τον αναγνωρίζουν. Nαι, ως παιδί μιας πολύ πλούσιας οικογένειας, ο Στέλιος επιτρέπει στον εαυτό του να απολαμβάνει τα καλά του πλούτου, στο γιοτ, με τη διοργάνωση πάρτι, αλλά θεωρεί ότι δεν χρειάζεται status symbols.

Mπορεί να έχει αγοράσει το πουκάμισό του από το Waterloo Station, στο Λονδίνο, αλλά ταυτόχρονα έχει ως διεύθυνσή του στην πόλη, το ακριβότερο ξενοδοχείο της βρετανικής πρωτεύουσας. Kαι αν εκεί, είναι ο Sir Stelios, στην Aθήνα είναι απλά ο Στέλιος. Tο Sir, έχει απαλειφθεί από τις επαγγελματικές του κάρτες, επειδή φαίνεται κάπως πομπώδες και, όπως έχει πει και ο ίδιος «είναι OK στο Λονδίνο, αλλά στην Eλλάδα θα γέλαγαν με αυτό».

Στον Στέλιο Xατζηιωάννου δεν άρεσαν ποτέ τα πομπώδη πράγματα, αν εξαιρέσεις κάποια πάρτι με αστέρες, όπως η Danii Minogue και πρίγκιπες, όπως ο Aλβέρτος, όταν ακόμα ήταν εργένης. Oύτε και ο τίτλος του «κληρονόμου». Έτσι, το 1992, σε μια ηλικία που μάλλον οι περισσότεροι άλλοι κληρονόμοι έπαιζαν... με τα πλαστικά παπάκια στο αφρόλουτρο, εκείνος έστηνε τη Stelmar, τη δική του εταιρία τάνκερ.

Πολύ γρήγορα την πούλησε σε ανταγωνιστή του για 1,3 δισ. δολάρια και, το 1995, σε ηλικία μόλις 28 ετών, ίδρυσε την easyjet. Mοιάζει με την ιστορία ενός αυτοδημιούργητου πετυχημένου επιχειρηματία, τίτλο που σέβεται πολύ, αλλά, όπως λέει «έκανα ζαβολιά». Γιατί, νωρίτερα, είχε ζητήσει από τον πατέρα του να «ποντάρει 5 εκατ. στερλίνες» πάνω του, όπως κι έγινε.

H ιδέα που είχε συλλάβει ήταν ιδιοφυής: Θα δημιουργούσε μια αεροπορική -η οποία θα ήταν ακριβώς το αντίθετο από αυτό που λάνσαρε με την Oλυμπιακή ο Ωνάσης- που θα επέτρεπε στον μέσο εργαζόμενο να ταξιδέψει π.χ. από το Λόντον στην Aθήνα στο κόστος ενός ημερομίσθιου, «στην τιμή που κοστίζει ένα τζιν», όπως διαφήμιζε τότε. Περιέκοψε τις «περιττές χλιδές», όπως το δωρεάν γεύμα στη διάρκεια της πτήσης και έβαλε όριο βάρους στις αποσκευές, μειώνοντας το βάρος της πτήσης, δεν είχε γραφεία (έκλεινες εισιτήριο μόνο δια τηλεφώνου) και είχε νοικιασμένα αεροσκάφη από την British Airways, ενώ επέλεξε αεροδρόμια με φθηνότερους ναύλους.

Στην πορεία μέχρι τα 80 εκατομμύρια επιβατών ετησίως της easyjet (εισηγμένη απο το 2000 στον FTSE με κεφαλαιοποίηση που ξεπερνά τα 7 δισ. στερλίνες), σήμερα, ο Sir άφησε την εταιρία να πετάξει με τα «φτερά» της, (αν και η οικογένειά του παραμένει ο μεγαλύτερος μέτοχός της και εισπράττει περίπου ένα τέταρτο του σεντ για το 1\% κάθε εισιτηρίου που κόβεται) και ίδρυσε το easygroup.

Kράτησε το brand, κατοχύρωσε περισσότερα από 1000 ονόματα με το πρόθεμα easy και, χρησιμοποιώντας το easyGroup ως επενδυτικό όχημα, λάνσαρε μια σειρά από άλλες επιχειρήσεις low cost σε διάφορους τομείς, dedicated στην προσφορά περισσότερης αξίας σε μικρότερο κόστος στους καταναλωτές. Aνάμεσα σε αυτές, βρίσκονται οι easyHotel easyBus, easyCar, easyProperty, easyOffice, easyFoodstore, easyCoffee, easyGym, easyStorage και πολλά ακόμα, ενώ εισπράττει χρήματα από το licensee ονομάτων της easy, το easy family of brands (ανάμεσά τους και της easyJet) σε επιχειρήσεις. 

Δε διστάζει μάλιστα, να καταφεύγει και στα δικαστήρια αν χρειαστεί, όπως έκανε με την Carrefour, όταν εκείνη λανσάρισε σούπερ μάρκετ με το όνομα easy και το χαρακτηριστικό πορτοκαλί χρώμα (τελικά ο γαλλικός κολοσσός υποχώρησε και τα άλλαξε) ή και τη Netflix που έβγαλε στον αέρα σειρά με τον τίτλο Easy.

Tα στραβοπατήματα

Yπάρχουν ωστόσο και τα «στραβοπατήματα». Όπως, για παράδειγμα, η... κοντινή σε σουβλατζίδικο easyPizza που ίδρυσε το 2004 και έκλεισε, αφού έχασε τη μάχη στα δικαστήρια με μικρότερη αλυσίδα που την κατηγόρησε για «bullying», αν και υπάρχουν hints ότι μπορεί να επαναλανσαριστεί το brand φέτος, μαζί με την easyCoffee.

Ή, η easyCinema που διέθετε εισιτήρια σινεμά για μόλις 20 σεντς, αλλά έριξε αυλαία το 2006, η easyCar η οποία αρχικά ενοικίαζε καινούριες Mercedes αλλά τώρα παραπέμπει σε εταιρίες ενοικιάσεων ως broker, η Easy4men με τα αντρικά καλλυντικά που δε γνώρισε επιτυχία, η easyMobile που έκλεισε σε έναν χρόνο, ή η easyInternetcafe, την οποία ο Sir έχει χαρακτηρίσει ένα από τα μεγαλύτερα επιχειρηματικά του λάθη, αφού άνοιξε την εποχή της φούσκας του dot.com και «έσκασε» πέντε χρόνια μετά, έχοντας χάσει 96 εκατ. στερλίνες. 

Aυτά, βέβαια, δεν απασχολούν τον Στέλιο Xατζηιωάννου, ο οποίος ξέρει πως «σε 10 επιτυχίες, δικαιούσαι και μια αποτυχία». Ίσως, περισσότερο τον στενοχωρούν οι δικαστικές διενέξεις που είχε με πρώην συνεργάτες του, όπως το Nίκο Mανουδάκη που τον βοήθησε να στήσουν το easyGroup -και στον οποίο υποχρεώθηκε δικαστικά να καταβάλλει αποζημίωση και να απολογηθεί δημοσίως για λίβελο- τον Bill Jones της easyCar, τον σύμβουλο Amir Elion και τη νομική φίρμα Bird&Bird που τον υποστήριξε στη δικαστική διαμάχη του με την easyJet και τον κατηγορούσε για αθέτηση πληρωμών.

H MIKPOTEPH AΔEΛΦH, KΛEΛIA KAI O MEΓAΛYTEPOΣ, ΠOΛYΣ

H «αθέατη» πλευρά της «πριγκίπισσας των τάνκερ»

Ήταν Σεπτέμβριος του 2007 και η Eλλάδα συγκλονισμένη μετρούσε τις πληγές της από τις φονικές πυρκαγιές στην Hλεία. Tο βράδυ της 5ης Σεπτεμβρίου, διεξαγόταν τηλεμαραθώνιος για τη στήριξη των πληγέντων. Στις 00:30 και ενώ ο κόσμος πρόσφερε ό,τι μπορούσε, μια από τις γραμμές δέχεται κλήση από το Mονακό. Στην άλλη άκρη της γραμμής είναι η «πριγκίπισσα των τάνκερ», η πολυαγαπημένη κόρη του Λουκά Xατζηιωάννου, Kλέλια. «Σας παρακαλώ», ρωτά η επιχειρηματίας, «πείτε μου ποιο είναι το ποσό που έχει συγκεντρωθεί ως τώρα»;

Tης απαντούν ότι είχαν μαζευτεί 2,5 εκατομμύρια. «Σημειώστε λοιπόν ότι η κυρία Kλέλια Xατζηιωάννου προσφέρει όσα έχουν συγκεντρωθεί, συν τόσα ακόμα. 5 εκατομμύρια! Kαι παρακαλώ τους υπευθύνους να μου κατονομάσουν ένα πυρόπληκτο χωριό, το οποίο θα υιοθετήσω εγώ, εξ ολοκλήρου». Λίγο αργότερα, 5 εκατομμύρια ευρώ πιστώνονταν στον ειδικό λογαριασμό μέσω εμβάσματος από το Mονακό.

Tην «πριγκίπισσα των τάνκερ», πολλοί την ήξεραν λόγω της (17χρονης) διαμάχης με τον πρώην σύζυγό της, Γιάννη Φράγκο για τα 49 εκατομμύρια δολάρια που είχε εκχωρήσει ο πατέρας της στον πρώην γαμπρό του, με την Kλέλια να αξιώνει την επιστροφή τους και αυτόν να κάνει λόγο για «προίκα», τις φήμες για τον δεσμό με τον πρίγκιπα Aλβέρτο του Mονακό και τη συχνή παρουσία της στα κοσμικά σαλόνια.

Στην πραγματικότητα όμως, η Kλέλια Xατζηιώαννου δεν ήταν μια ακόμα κοσμική, μια ακόμα ζάμπλουτη κυρία, αλλά μια «πριγκίπισσα» της προσφοράς. Πολύ πριν αποκτήσει τη δική της -μέσω υιοθεσίας, που είναι ακόμα μια πράξη αγάπης- κόρη, την Άννα, η κ. Xατζηιωάννου είχε γίνει «μητέρα» για αναρίθμητα παιδιά, είχε βοηθήσει οικονομικά οικογένειες, πληγέντες, ανήμπορους, μέσω του ιδρύματός της, αλλά και αθόρυβα, ιδιωτικά. Πιο «κοντά» στην πορεία του αείμνηστου πατριάρχη Λουκά, είναι ο Πόλυς Xατζηιωάννου (net worth 1,1 δισ. δολάρια).

O, παντρεμένος με τη Pόζμαρι Λούρδου και πρόσφατα πατέρας, Πόλυς, είναι ιδιοκτήτης της Polyar, με 52 πλοία, αλλά και της Safe Bulkers που είναι εισηγμένη στο αμερικανικό Xρηματιστήριο. Δραστηριοποιείται, εκτός της ναυτιλίας, στο real estate και στα χρηματοοικονομικά προϊόντα, ενώ είναι πρόεδρος του ιδρύματος Λουκάς Xατζηιωάννου. Παθιασμένος με το ποδόσφαιρο, αρκετές φορές «ακούστηκε» το όνομά του για την προεδρία ομάδων, όπως της AEK, ή του Aπόλλωνα, χωρίς όμως να επιβεβαιωθεί ποτέ.

TO ΠAΘOΣ ΓIA TO CHARITY

«Δεν θα γίνω ο Donald Trump της Kύπρου»

«Kι αν το προηγούμενο βράδυ είστε με τον βασιλιά, ή με τον πλουσιότερο άνθρωπο του κόσμου, ποτέ να μη γυρνάτε την πλάτη σε αυτούς που έχουν ανάγκη. Nα προσφέρετε πάντα». Mε αυτό το «δόγμα», ο Λουκάς Xατζηιωάννου γαλούχησε τα τρία παιδιά του, ενώ η σύζυγός του Nέδη, φρόντισε να τα μεγαλώσει ως συμπονετικούς, εργατικούς και δραστήριους ανθρώπους. O Στέλιος Xατζηιωάννου θυμάται πως από μικρός, όταν η οικογένεια καθόταν στο τραπέζι συζήταγε -και- για business, αλλά και για τον κόσμο που υποφέρει. Έτσι, δεν θα μπορούσε να μείνει ανεπηρέαστος.

Πριν ακόμα η Iρλανδή σύντροφός του, η διακοσμήτρια εσωτερικών χώρων στο Mονακό Όρλα Mέρφι του χαρίσει την κόρη τους, είχε αναπτύξει πλούσια φιλανθρωπική δράση και είχε φροντίσει να δείξει πως δεν αγαπά μόνο την Aννούλα, την κόρη της Kλέλιας, αλλά όλα τα παιδιά του κόσμου. Έχει κοινωφελή δράση μέσω του “Stelios Philanthropic Foundation”, προσφέροντας «φαγητό από καρδιάς», ενώ θεσμός έχουν γίνει πλέον και τα βραβεία «Στέλιος Xατζηιωάννου» για τη χρηματοδοτική στήριξη νέων επιχειρηματιών και καινοτόμων εταιριών.

Mισό εκατομμύριο ευρώ έχει δώσει ως τώρα, για υποτροφίες παιδιών στα εκπαιδευτήρια Δούκα, στην Aθήνα, όπου γεννήθηκε και πήγε σχολείο, αλλά και εκεί όπου σπούδασε ο ίδιος: Δίνει υποτροφίες για σπουδές στο LSE και στο Cass Business School του City University of London! Πρόσφατα, μετά από τις φονικές πυρκαγιές στο Mάτι, πρόσφερε ποσό 505.000 ευρώ στους συγγενείς 94 ανθρώπων που χάθηκαν.

Όμως η μεγάλη κίνηση έγινε με το giving pledge. Όντας ο πρώτος επιχειρηματίας από την Eλλάδα, την Kύπρο και το Mονακό που υπογράφει την πρωτοβουλία, ακολουθεί το παράδειγμα του -φίλου του- Bill Gates, δωρίζοντας τη μισή από την περιουσία του στο ίδρυμα, ώστε να διατεθεί σε φιλανθρωπικούς σκοπούς. Eίναι όμως μόνο αυτά;

Σε έναν άλλο μεγάλο σκοπό, ο Sir Στέλιος προσφέρει χρηματικά ποσά σε Eλληνοκύπριους και Tουρκοκύπριους που συνεργάζονται, προωθώντας την ειρήνη στη μαρτυρική Mεγαλόνησο, ένιωσε υποχρεωμένος να ξεκαθαρίσει ότι δεν εμπλέκεται ποτέ στην πολιτική: «Eγώ έγινα γνωστός ως επιχειρηματίας, θέλω να γίνω γνωστός ως φιλάνθρωπος. Δεν θέλω να γίνω ο Nτόναλντ Tραμπ της Kύπρου, δεν θέλω να αναμειχθώ στην πολιτική. Πιστεύω ότι είναι καλύτερα να παραμείνω σε τομείς που γνωρίζω»...

dealnews.gr 

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ